Noodplan van 750 miljoen euro om de financiering van de gezondheidszorg te vrijwaren

Langs Franstalige kant stellen verschillende organisaties, waaronder Solidaris, Santhea, het GBO (Groupement Belge des Omnipraticiens) het ABVV, de FMM (Fédération Maisons Médicales), Santhea en de FCSD (Fédération des Centres de Services a Domicile),vijf maatregelen voor om extra inkomsten vrij te maken en te voorkomen dat patiënten de rekening van de besparingen betalen.

De redactie - 23 oktober 2026

Volgens de zes organisaties kunnen de vijf maatregelen vanaf 2027 gezamenlijk ruim 565 miljoen euro opleveren. Tegen 2029 zou dat bedrag kunnen oplopen tot ruim 750 miljoen euro per jaar. “Een concreet alternatief om bij te dragen aan de begrotingssanering en tegelijk de toegang tot zorg te beschermen”, stellen ze in een gezamenlijk persbericht.

“Patiënten hebben genoeg betaald”

“Het begrotingsdebat draait om het terugdringen van de uitgaven, terwijl de overheidsinkomsten een steeds kleiner deel van de geproduceerde welvaart uitmaken”, benadrukken de zes organisaties. In 2014 bedroegen de fiscale en parafiscale inkomsten 44,5% van het bbp. Volgens de vooruitzichten van het Federaal Planbureau zou dat aandeel tegen 2031 dalen tot 41,3%. Om het begrotingstekort aan te pakken, moet dus ook naar de inkomsten worden gekeken."

Toch worden opnieuw besparingen in de gezondheidszorg overwogen. “De ziekteverzekering draagt al aanzienlijk bij aan de begrotingsinspanning. Over de volledige regeerperiode is bijna 2 miljard euro aan besparingen gepland. Van de al doorgevoerde besparingen ter waarde van 1,1 miljard euro komt 272 miljoen rechtstreeks ten laste van patiënten, via hoger remgeld voor raadplegingen en geneesmiddelen. Een kwart van de inspanning wordt dus gedragen door mensen die zorg nodig hebben.”

“Patiënten hebben genoeg betaald. Volgens de OESO-gegevens voor 2025 vertegenwoordigen de private gezondheidsuitgaven in België 26,6% van de totale gezondheidsuitgaven, tegenover 13,7% in Duitsland, 17% in Frankrijk en 16,9% in Nederland. Patiënten in die omstandigheden nog meer inspanningen opleggen, dreigt de zorg verder buiten bereik te brengen van wie ze nodig heeft.”

Risico op hogere kosten

Uitgestelde zorg kan de gezondheid doen verslechteren en later zwaardere, veel duurdere behandelingen noodzakelijk maken. “De OESO rapporteert in België al 529 vermijdbare ziekenhuisopnames per 100.000 inwoners, tegenover gemiddeld 473 in andere lidstaten. De toegang tot zorg beperken, dreigt zo op termijn de uitgaven op te drijven die men juist wil beheersen”, vervolgt het bericht.

De vijf voorgestelde maatregelen

1. De fiscale voordelen voor managementvennootschappen beperken of afschaffen. Een deel van de opbrengst van die hervorming zou naar de gezondheidszorg gaan, goed voor 200 miljoen euro vanaf 2027. Concreet willen de organisaties de fiscale voordelen schrappen voor de winst uit prestaties die de ziekteverzekering betaalt. Het gaat om het bedrag dat overblijft na aftrek van de beroepskosten. Omdat de ziekteverzekering op solidariteit berust, moeten ook die inkomsten volgens de organisaties eerlijk bijdragen aan de financiering ervan.
2. Het fiscale voordeel voor bedrijfswagens beperken. Dat moet vanaf 2027 100 miljoen euro opleveren voor de gezondheidszorg. De organisaties willen een plafond invoeren voor het bedrag dat fiscaal kan worden afgetrokken. Dat plafond zou gelijk zijn aan de bovengrens van het mobiliteitsbudget. Tegelijk zouden de fiscale stimulansen voor de aankoop van schonere voertuigen behouden blijven. Zo willen de organisaties minder vervuilende verplaatsingen aanmoedigen en een voordeel beperken dat vooral mensen met een hoog loon ten goede komt.
3. Dranken belasten volgens hun suikergehalte. Hoe meer suiker een drank bevat, hoe hoger de belasting zou zijn. Dat moet vanaf 2027 100 miljoen euro extra opleveren en fabrikanten aanzetten om minder suiker te gebruiken. De maatregel moet ook ziekten helpen voorkomen die samenhangen met overmatige suikerconsumptie.
4. De bijdrage van hospitalisatieverzekeringen aan het RIZIV verhogen. De heffing op die verzekeringen zou vanaf 2028 stijgen van 10% naar 15%. Dat moet in 2029 151,5 miljoen euro opleveren. De verhoging zou samengaan met een begrenzing van de ereloonsupplementen, waardoor verzekeraars naar verwachting minder zouden moeten terugbetalen. Via de hogere heffing zou een deel van dat financiële voordeel naar de verplichte ziekteverzekering gaan.
5. De bijdrage voor farmaceutische marketing verhogen van 0,13% naar 3%. Dat moet vanaf 2027 165,5 miljoen euro opleveren. Daarmee willen de organisaties de farmaceutische industrie meer laten bijdragen aan de ziekteverzekering. Ook moet de maatregel de sector stimuleren om rationeler voorschrijfgedrag te bevorderen.

Met de eerste drie maatregelen willen de organisaties vanaf 2027 een jaarlijkse overheidsbijdrage van 400 miljoen euro aan de gezondheidszorg financieren. Dat bedrag zou vervolgens worden aangepast aan de gezondheidsindex en de demografische ontwikkelingen. De twee andere maatregelen zouden de eigen inkomsten van het RIZIV verhogen. Samen zouden de vijf voorstellen tegen 2029 jaarlijks 750 miljoen euro opleveren.

1.De ondertekenaars zijn Jean-Pascal Labille, algemeen secretaris van Solidaris; Yves Smeets, algemeen directeur van santhea; Lauwrence Cuvelier, voorzitter van het GBO; Selena Carbonero Fernandez, algemeen secretaris van het ABVV, en Bert Engelaar, voorzitter van het ABVV; Alexis Filipucci, algemeen secretaris van de FMM; en Fanny Dubois, algemeen directeur van de FCSD, de federatie van centra voor thuiszorg.
2. Het voorstel is hier, in het Frans, te lezen..