Diagnostische technieken

Vlaams ontwerpdecreet schaft forfaits voor toestelfinanciering af

De forfaits voor de toestelfinanciering voor zware medische apparatuur in ziekenhuizen verdwijnen. Dat staat in een ontwerp van programmadecreet van de Vlaamse regering, die erkent dat nieuwe afspraken over afdrachten op honoraria nodig kunnen zijn om de afschaffing te compenseren.

De Vlaamse regering diende een ontwerp van programmadecreet in bij de begroting 2027. De artikelen 104 en 105 van dat ontwerpdecreet schaffen de forfaits voor de toestelfinanciering van ziekenhuizen af.

Artikel 104 heft daartoe het besluit van de Vlaamse Regering van 17 juni 2016 betreffende de subsidiëring van de uitrusting en apparatuur van de medisch-technische diensten van de ziekenhuizen op.

Kritisch advies van de Vlaamse Raad voor Welzijn, Volksgezondheid en Gezin

In zijn advies over het voorontwerp van decreet was de Vlaamse Raad voor Welzijn, Volksgezondheid en Gezin kritisch over de afschaffing van de forfaits voor de toestelfinanciering van ziekenhuizen. De afschaffing van deze financiering voor zware medische apparatuur zet volgens de Raad de toegankelijkheid, kwaliteit en betaalbaarheid van de ziekenhuiszorg onder druk.

Het huidige systeem ondersteunt ziekenhuizen bij de vervanging en vernieuwing van hoogtechnologische en kapitaalintensieve apparatuur, zoals MRI-, PET- en CT-scanners en radiotherapietoestellen. De stopzetting van deze ondersteuning komt op een moment dat veel ziekenhuizen financieel kwetsbaar zijn, stelt de Raad.

De stopzetting van de toestelfinanciering vereist een zorgvuldige afstemming met de federale hervormingen van de ziekenhuis- en honorariumfinanciering. De investeringskosten voor onder meer MRI-, PET- en radiotherapietoestellen maakten historisch geen deel uit van de artsenhonoraria maar werden gefinancierd via onderdeel A3 van het Budget Financiële Middelen (BFM) en, na de zesde staatshervorming, via de Vlaamse toestelfinanciering.

Het is volgens de Raad onvoldoende duidelijk hoe deze investeringskosten voortaan structureel worden gefinancierd en hoe de Vlaamse beslissing zich verhoudt tot de geplande federale hervormingen. De abrupte stopzetting vermindert bovendien de voorspelbaarheid van het Vlaamse investeringsbeleid en kan bestaande financiële afspraken tussen ziekenhuizen en artsen doorkruisen. De combinatie van bijkomende apparatuur en minder financiering verhoogt de financiële druk op ziekenhuizen en houdt ook risico’s in voor patiënten, denkt de Raad.

"Nieuwe afspraken over afdrachten"

Ook de Raad van State vroeg zich af of de afschaffing van de financiering geen negatieve gevolgen zou hebben voor individuele patiënten, wat een inbreuk zou zijn op het standstill-principe.

"Deze opheffing zal geen gevolgen hebben voor de ziekenhuiswerking en de zorg, waardoor het recht op bescherming van gezondheid en geneeskundige bijstand van individuele patiënten in geen geval impact zal ondervinden", argumenteerde de Vlaamse regering dienaangaand.

De Vlaamse regering erkent dat "in een beperkt aantal gevallen de opheffing aanleiding [kan] geven tot nieuwe afspraken over de bijdragen van artsen aan de financiering van die toestellen via de afdrachten op hun honoraria. Het aandeel van subsidies voor de toestellen in de totale inkomstenstroom die dergelijke toestellen genereren, is in deze context relatief beperkt.”

Risico dat kosten worden doorgerekend

De Vlaamse Regering keurde recent 15 bijkomende toestellen voor medische beeldvorming goed, terwijl vanaf 2027 in totaal 14 miljoen euro aan subsidies wegvalt. Dit kan volgens de Vlaamse Raad voor Welzijn, Volksgezondheid en Gezin ziekenhuizen ertoe aanzetten apparatuur intensiever te benutten om investeringskosten te recupereren of noodzakelijke investeringen uit te stellen.

Daarnaast kunnen ongewenste financiële prikkels ontstaan en bestaat het risico dat kosten worden afgewenteld op patiënten, stelt de Raad.

Herman Nys, em. prof. medisch recht KU Leuven

Wat heb je nodig

Deel je (nieuws)verhaal

Heb je nieuws dat relevant is voor onze redactie? Deel het met ons via het meldformulier.

Nieuws melden
Print Magazine

Recente Editie
03 november 2026

Nu lezen

Ontdek de nieuwste editie van ons magazine, boordevol inspirerende artikelen, diepgaande inzichten en prachtige visuals. Laat je meenemen op een reis door de meest actuele onderwerpen en verhalen die je niet wilt missen.

In dit magazine