PremiumUniversiteiten

Studenten geneeskunde en verpleegkunde trainen in levensechte scenario's

De Faculteit Geneeskunde van KU Leuven en hogeschool UCLL starten een vernieuwend pilootproject rond interprofessionele samenwerking. Studenten geneeskunde en verpleegkunde oefenen er samen levensechte zorgsituaties in het gloednieuwe vaardigheidscentrum STEPS. Artsenkrant ging een kijkje nemen.

In dit nieuw soort trainingen krijgen studenten uit de eerste master geneeskunde van KU Leuven en vierdejaarsstudenten verpleegkunde van UCLL een realistisch klinisch scenario voorgeschoteld. Ze werken met simulatiepoppen en medische apparatuur in een nagebouwde ziekenhuiskamer. Docenten volgen de oefeningen vanuit een centrale controlekamer en geven via een intercom de antwoorden van de patiënt op vragen van de arts of verpleegkundige.

Voor elk scenario worden de studenten in twee teams verdeeld: het ene team speelt het scenario, het andere volgt het scenario in een andere ruimte op een groot scherm. Na elke simulatie volgt een debriefing die meestal twee tot drie keer zo lang duurt als de simulatie zelf.

Volgens prof. dr. Maissa Rayyan, neonatologe en academisch verantwoordelijke van STEPS, ligt de nadruk bij de debriefing niet zozeer op de medisch-technische aspecten, maar vooral op de menselijke vaardigheden: helder communiceren, prioriteiten stellen, leiderschap opnemen en samenwerken onder tijdsdruk. “Het is niet de bedoeling om studenten te wijzen op wat ze misschien verkeerd hebben gedaan. We willen hen stil laten staan bij wat goed liep, en waar er nog groeikansen zijn.”

‘Je hebt een theoretische kapstok nodig’

Voor Michiel De Klerck, student in de eerste master geneeskunde, is de samenwerking met verpleegkundestudenten een van de grote meerwaarden van het nieuwe opleidingscentrum. “We zitten hier op vijftig meter van de opleiding verpleegkunde, maar we kwamen eigenlijk nooit met elkaar in contact. Terwijl het echt wel verrijkend is om samen met je toekomstige collega’s te oefenen. Je merkt ook dat zij door hun stages al veel meer ervaring hebben met de klinische praktijk.”

Tijdens ons bezoek nam Michiel deel aan twee scenario’s – een keer als arts, een keer als familielid van een patiënt. De debriefing is eigenlijk het belangrijkste deel van het leermoment, zegt Michiel. Ze gebeurt in verschillende fases. “Eerst noteer je zelf je eerste indruk over hoe het ging. Vervolgens geeft een observator, die de simulatie op een scherm heeft gevolgd, een objectief overzicht van de gebeurtenissen. Pas daarna volgt de analyse: wat ging goed, wat kon beter en welke momenten verdienen extra aandacht? Tot slot formuleren we wat we uit de oefening meenemen.”

'Het is echt wel verrijkend om samen met je toekomstige collega’s te oefenen'
- Michiel De Klerck, student eerste master geneeskunde

Michiel onthoudt vooral twee zaken uit de simulaties van vandaag. “Allereerst dat het belangrijk is om een theoretische kapstok in je hoofd te hebben, om op terug te vallen wanneer je even vastloopt. Maar vooral dat de communicatietechnieken die we al drie jaar aangeleerd krijgen, in de praktijk echt werken. Je kunt die technieken toepassen om, wanneer je vastloopt of wanneer het even chaotisch wordt, de koppen weer bij elkaar te steken, de rollen te verdelen en als team zo efficiënt mogelijk een situatie aan te pakken.”

Samenwerken tijdens opleiding

Het pilootproject van KU Leuven en UCLL sluit aan bij de evolutie binnen de gezondheidszorgopleidingen, zegt prof. dr. Chris Verslype, decaan van de Faculteit Geneeskunde. Waar vroeger de eerste jaren van de opleiding zuiver theoretisch waren, leren studenten geneeskunde vandaag al veel sneller praktische vaardigheden aan. Leren samenwerken met andere zorgprofessionals hoort daar ook bij.

“Door toekomstige artsen en verpleegkundigen al tijdens hun opleiding samen te laten oefenen, leren ze elkaars professionele expertise kennen en waarderen. In zo’n scenario ervaren ze ook het belang van duidelijke communicatie, taakverdeling en besluitvorming”, zegt Verslype.

Verslype is ervan overtuigd dat de vernieuwde opleiding studenten veel beter voorbereidt op de realiteit van de gezondheidszorg. “En eerlijk: als ik het nieuwe curriculum bekijk, krijg ik meteen zin om me opnieuw in te schrijven”, grapt de decaan.

Niet alleen voor studenten

Met het nieuwe vaardigheidscentrum STEPS investeren UZ Leuven, de KU Leuven en de Faculteit Geneeskunde niet alleen in de opleiding van toekomstige artsen, maar ook in patiëntveiligheid, zegt prof. dr. Paul Herijgers, CEO van UZ Leuven. “Het is niet louter een leeromgeving waar studenten technische en persoonlijke competenties kunnen ontwikkelen zonder dat ze schade aan een patiënt kunnen veroorzaken. De nieuwe infrastructuur staat ook open voor UZ Leuven en voor andere partners om medewerkers in een veilige omgeving bij te laten leren”, zegt Herijgers.

“Een van de gevaarlijke momenten in een ziekenhuis is bijvoorbeeld de overdracht van een patiënt tussen verschillende teams. Hoe doe je dat, hoe communiceer je daarover, hoe ga je om met bepaalde infusen? Hier kan zoiets in een gecontroleerde omgeving worden ingeoefend.”

Dat de simulatieruimtes levensecht zijn, is volgens Herijgers essentieel. “Hoe meer een raadplegingsruimte lijkt op een echte raadplegingsruimte, of een operatiezaal op een echt OK, des te gemakkelijker is de transfer van kennis of vaardigheden naar de realiteit.”

De openheid van STEPS voor andere partners is ook af te lezen aan de architectuur, zegt Herijgers. “Er lagen verschillende architecturale voorstellen op tafel. We hebben bewust gekozen voor een ‘open’ gebouw met grote ramen die uitkijken op de campus en de stad, niet voor een gebouw dat in zichzelf gekeerd is.”

STEPS wil bruggen bouwen

Het vaardigheidscentrum STEPS slaat de brug tussen de Faculteit Geneeskunde van KU Leuven en de opleiding verpleegkunde van hogeschool UCLL op Campus Gasthuisberg – ook letterlijk, want het gloednieuwe gebouw werd opgetrokken tussen twee bestaande gebouwen van deze instellingen.

Op de zeven verdiepingen van STEPS kunnen studenten zelfstandig of onder begeleiding medische vaardigheden oefenen, van eenvoudige handelingen tot complexe klinische scenario’s. Studenten kunnen zich online inschrijven voor zelfstandige oefeningen en krijgen via hun studentenkaart toegang tot de lokalen. Zo blijft de administratieve belasting beperkt.

Op de onderste verdiepingen komen instrumenteel-technische vaardigheden aan bod, zoals bloedafnames, infuusplaatsing en hechtingen. Reanimatie kan ingeoefend worden met de klassieke poppen, maar er is ook een pilootproject met VR-brillen. Daarbij ligt de focus op situational awareness: leren inschatten hoe je in een noodsituatie veilig kan interveniëren.

Op de vierde verdieping bevinden zich stations voor de eindvaardigheidsproeven voor basisarts. Er zijn twee ‘carrousels’ met elk elf kamers, ingericht als een dokterskabinet. Op de vijfde verdieping liggen simulatiezalen waar studenten onder meer echografie en laparoscopie kunnen inoefenen; op de zevende verdieping zijn volledige operatiekwartieren nagebouwd.

STEPS werd bij de start van het academiejaar 2026-2027 in gebruik genomen en wordt officieel geopend op 25 november 2026.

https://med.kuleuven.be/nl/samenwerken/steps

Wat heb je nodig

Deel je (nieuws)verhaal

Heb je nieuws dat relevant is voor onze redactie? Deel het met ons via het meldformulier.

Nieuws melden
Print Magazine

Recente Editie
03 november 2026

Nu lezen

Ontdek de nieuwste editie van ons magazine, boordevol inspirerende artikelen, diepgaande inzichten en prachtige visuals. Laat je meenemen op een reis door de meest actuele onderwerpen en verhalen die je niet wilt missen.

In dit magazine