Neurochirurgie

Narcolepsie: een update

In 2026 werden een aantal systematische reviews en meta-analyses gepubliceerd over de behandelingen voor narcolepsie.

De publicaties bevestigen de robuuste doeltreffendheid van oxybaatpreparaten en waakzaamheidsbevorderende middelen bij de behandeling van narcolepsie.

Oxybaatpreparaten

Deze GABAB-receptoragonisten moeten de diepe slaap tijdens de nacht verbeteren. Een systematische meta-analyse van studies met natriumoxybaat bij 1.066 patiënten toont een significant verschil in daling van de scores op de Epworth Sleepiness Scale (ESS) tegenover placebo. Daarnaast was er een toename van de objectieve slaaplatentie met 3,5 minuten. Subanalyses tonen een gelijkwaardig effect van de standaarddosering (tweemaal per nacht), de vorm met verlengde afgifte (eenmaal per nacht) en die met een laag natriumgehalte. (1)

Modafinil

Modafinil behoort tot de psychoanaleptica of centraal werkende sympathicomimetica, ook waakzaamheidsbevorderende middelen genoemd. Een meta-analyse met negen studies en 997 patiënten, bevestigt dat modafinil de scores op de Maintenance of Wakefulness Test (MWT) verbetert en de ESS-scores verlaagt. (2) Behandelingen met opgesplitste doses (400–600 mg) zorgen voor een betere instandhouding van de waaktoestand dan een eenmaal daagse toediening.

De auteurs merken op dat gerandomiseerde studies met modafinil bijna uitsluitend dateren uit de jaren negentig en de beginjaren 2000. Bovendien blijft de werkzaamheid ervan bij kataplexie onduidelijk.

Solriamfetol

Deze dopamine- en noradrenalineheropnameremmer werd geëvalueerd in een netwerkmeta-analyse van 14 onderzoeken (1.811 patiënten). Hieruit blijkt dat solriamfetol 300 mg het beste scoort qua vermindering van subjectieve slaperigheid overdag (ESS -5,47). Wat betreft objectieve waakzaamheid op de MWT blijken natriumoxybaat met laag natriumgehalte en solriamfetol 300 mg het best, terwijl traditioneel natriumoxybaat het meest effectief is voor de kataplexie.(3)

Nieuwe aangrijpingspunten

Nieuwe producten, met name orexine 2-receptoragonisten, zouden een aanzienlijke verbetering kunnen bieden bij narcolepsie type 1, maar vergelijkende langetermijnonderzoeken met waakzaamheidsbevorderende middelen zijn nodig. (2,4)

Cardiometabole screening

Een cardiometabole screening blijkt van cruciaal belang; metabool syndroom komt bij 30% van de narcolepsiepatiënten voor en bij farmacologische keuzes moet ook rekening gehouden worden met onder meer het cardiovasculaire risicoprofiel. (4)

Bronnen :

  1. Kanawjia et al. Sodium oxybate for excessive daytime sleepiness in narcolepsy: a systematic review and meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. J. Pharma. sc. 34. 2026. https://doi.org/10.1007/s40199-026-00670-6

  2. Mann, G., et al. An updated systematic review and meta-analysis of modafinil for excessive daytime sleepiness in narcolepsy. Sleep medicine: X, 11.2026.  https://doi.org/10.1016/j.sleepx.2026.100185

  3. Jiang, et al. Comparative efficacy, safety, and dosing convenience of wake-promoting agents and sodium oxybate formulations for narcolepsy: a systematic review and network meta-analysis. BMC Neurology 2026. https://doi.org/10.1186/s12883-026-05257-x

  4. Arias-Carrión, O. et al. Narcolepsy as an immune-associated hypothalamic encephalopathy: orexin dysfunction and implications for precision sleep medicine. Frontiers in Psych. 17. 2026. Https://doi.org/10.3389/fpsyt.2026.1799520

Wat heb je nodig

Deel je (nieuws)verhaal

Heb je nieuws dat relevant is voor onze redactie? Deel het met ons via het meldformulier.

Nieuws melden
Print Magazine

Recente Editie
17 november 2026

Nu lezen

Ontdek de nieuwste editie van ons magazine, boordevol inspirerende artikelen, diepgaande inzichten en prachtige visuals. Laat je meenemen op een reis door de meest actuele onderwerpen en verhalen die je niet wilt missen.

In dit magazine