Hittegolf: huisartsen willen kwetsbare patiënten beter beschermen
Na de hittegolf die België eind juni trof en waarbij volgens voorlopige cijfers een oversterfte van 47,8% werd geregistreerd, roept het Collège de médecine générale en Belgique francophone (CMG) collega-huisartsen op om zich beter voor te bereiden op toekomstige periodes van extreme hitte. Daarom ontwikkelde het onder meer een reeks praktische informatiebladen om collega's te ondersteunen bij de bescherming van kwetsbare patiënten.
De hittegolf die België recent trof, ging volgens voorlopige cijfers van Sciensano gepaard met 1.747 extra sterfgevallen ten opzichte van het verwachte aantal. Dat komt neer op een oversterfte van 47,8%. Volgens het CMG is dat de hoogste oversterfte die ooit tijdens een Belgische hittegolf werd geregistreerd en het grootste aantal dagelijkse overlijdens sinds de eerste covid-19-golf.
Vooral Wallonië werd zwaar getroffen, met een oversterfte van 76%. Opvallend is dat de impact zich niet beperkte tot ouderen: ook bij 15- tot 64-jarigen lag de sterfte 61,3% hoger dan verwacht. Het Be-MOMO-systeem registreert echter sterfte door alle oorzaken, waardoor het op dit moment niet mogelijk is om elk van deze overlijdens rechtstreeks aan de hitte toe te schrijven.
De hittegolf die België recent trof, ging volgens voorlopige cijfers van Sciensano gepaard met 1.747 extra sterfgevallen ten opzichte van het verwachte aantal
Omdat hittegolven volgens de klimaatvoorspellingen vaker en intenser zullen voorkomen, pleit het CMG ervoor om preventieve maatregelen al vóór het begin van een hittegolf te nemen. Huisartsen worden aangemoedigd om via het elektronisch medisch dossier hun meest kwetsbare patiënten tijdig in kaart te brengen. Het gaat onder meer om ouderen, kinderen jonger dan vijf jaar, zwangere vrouwen, chronisch zieken, sociaal geïsoleerde of minder mobiele personen, dak- en thuislozen, mensen die buiten werken en patiënten die geneesmiddelen gebruiken die de warmtegevoeligheid kunnen verhogen.
Bijzondere aandacht voor 80-plussers
Het CMG vraagt bijzondere aandacht voor 80-plussers en voor oudere patiënten die behandeld worden met onder meer diuretica, antidiabetica, antihypertensiva of psychotrope geneesmiddelen. Het college raadt huisartsen aan om deze patiënten telefonisch te contacteren, na te gaan of er een mantelzorger of naaste beschikbaar is en medicatie die het risico op uitdroging kan verhogen kritisch te evalueren. Geneesmiddelen mogen daarbij nooit op eigen initiatief worden stopgezet, benadrukt het CMG.
Tijdens een hittegolf worden huisartsen gevraagd alert te zijn voor tekenen van uitdroging, de medicatie van kwetsbare patiënten indien nodig aan te passen en ervoor te zorgen dat er drinkwater beschikbaar is in de wachtkamer. Ook na afloop van de hittegolf kan medisch toezicht nog tot tien dagen aangewezen zijn.
Tot slot wijst het CMG op het belang van sociale waakzaamheid. Een eenvoudig telefoontje of bezoek aan een oudere buur of een geïsoleerde persoon kan tijdens een hittegolf het verschil maken en zelfs levens redden.