Regering breidt proefproject nationaal uit

EMUT breekt uit Brusselse grenzen

EMUT, het Brusselse pilootproject voor begeleiding van mensen met mentale welzijnsproblemen die zich in het straatbeeld bevinden, wordt uitgebreid tot op het nationale niveau. Dat heeft federaal minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) maandag bekendgemaakt.

Het EMUT-project werd in 2023 opgestart tijdens de coronacrisis toen er een grote stijging merkbaar was van het aantal mensen met psychische problemen die in het straatbeeld verbleven. Het voorziet in mobiele urgentieteams die de kwetsbaren in de Brusselse straten kunnen vooruithelpen, doorverwijzen en begeleiden. Deze mobiele urgentieteams werken nauw samen met de politiekorpsen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.

Zo kunnen de mobiele teams van het EMUT-project snel ter plaatse zijn om een kwetsbare persoon zorg te verschaffen en te begeleiden. Het EMUT-project was bij aanvang een samenwerking tussen FOD Volksgezondheid, het netwerk voor Geestelijke gezondheidszorg Brumenta, de politiezones van Brussel-Noord, stad Brussel/Elsene en Zuid.

Outreachende urgentiepsychiatrie

Het Brusselse pilootproject heeft duidelijk zijn vruchten afgeworpen. Na twee jaar inwerkingtreding zijn de teams in Brussel reeds 484 keer opgeroepen, dat is gemiddeld één oproep per dag. In 324 gevallen leiden ze ook tot een daadwerkelijke interventie op het terrein. "EMUT is ontstaan vanuit een zeer concrete vaststelling van de politieagenten zelf: zij staan in de frontlinie bij psychische noodsituaties, maar zij zijn geen artsen en geen psychologen", zegt Brusselse burgemeester Philippe Close.

"We hebben ervoor gekozen om naar die realiteit op het terrein te luisteren en er op een andere manier op te antwoorden. Dat deze Brusselse ervaring vandaag een nationaal model wordt, is een sterke erkenning van deze geïntegreerde methode, ten dienste van de meest kwetsbare mensen."

Vandenbroucke besloot "op basis van positieve ervaringen met het EMUT-project in Brussel" om een soortgelijk pilootproject op te zetten op federaal niveau. Hij lanceerde daarom in december 2025 de projectoproep Outreachende urgentiepsychiatrie, waarmee hij het nationale beleid met betrekking tot urgentiepsychiatrie verder versterkt.
Vandenbroucke maakte 26,8 miljoen euro vrij om het pilootproject op federale niveau te lanceren. Het gaat om de installatie van een nationaal project met dezelfde insteek. Daarbij versterkt Vandenbroucke ook de mobiele crisisteams die in het land reeds actief zijn.

Geïntegreerde aanpak

Het nationale pilootproject zal zeven dagen op zeven bereikbaar zijn, van 8 uur tot 23 uur. De nationale crisisteams zijn niet enkel door de politie te contacteren, maar ook door spoeddiensten en huisartsen. Het pilootproject zal nauw samenwerken met politiezones overheen het hele land, in combinatie met de 21 netwerken voor geestelijke gezondheidszorg.

"We willen mensen op elk moment de best mogelijke zorg geven. Met de uitbreiding van dit Brusselse pilootproject over heel het land zorgen we voor een meer humane, meer gecoördineerde en doeltreffende aanpak van psychiatrische crisissituaties", concludeert Vandenbroucke.

Ook minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR) is in zijn nopjes over de resultaten in Brussel en de uitbreiding naar de overige gemeenten in het land. "We kiezen resoluut voor een geïntegreerde aanpak, met sociale patrouilles en nauwe samenwerking tussen politie en hulpverlening."

Momenteel zijn dertien van de 21 netwerken geestelijke gezondheidszorg in België effectief gestart met het federale pilootproject. Op één netwerk na moeten alle GGZ-netwerken operationeel zijn tegen de eerste helft van 2026.